Ścieżka „Wiadomości Statystycznych”, rozciągająca się od 1956 r. do 2026 r., wiodła przez różne warunki polityczno-gospodarcze oraz kolejne etapy rozwoju społecznego i technologicznego. Na łamach czasopisma zapisywały się nie tylko nowe koncepcje metod i badań statystycznych czy propozycje ich doskonalenia, lecz także proces ewolucji kraju, systemu statystyki publicznej i dyskursu naukowego.
Jak czasopismu udało się utrzymać nieprzerwaną ciągłość wydawniczą i osiągnąć siedemdziesiątkę? Odpowiedź wydaje się prosta – „WS” były i są bardzo potrzebnym forum wymiany wiedzy między osobami prowadzącymi badania z użyciem metod statystycznych czy to w ramach statystyki publicznej, czy w ramach działalności naukowej. Połączenie teorii z praktyką od zawsze wyróżniało „WS”, jednak nie raz toczyły się dyskusje nad ich profilem. Kilka odważnych decyzji oraz zaangażowanie twórców i współtwórców czasopisma doprowadziły „WS” do miejsca, w którym są obecnie.
W rozwoju „WS” można wyróżnić następujące cztery okresy:
-
1956–1971: Powstanie „WS”, których pierwszym redaktorem naczelnym był Władysław Welfe, wpisywało się w szerszą debatę publiczną wokół sytuacji społeczno-gospodarczej prowadzoną w atmosferze odwilży politycznej. Od początku czasopismo było nastawione na praktyczne wykorzystanie w statystyce publicznej efektów badań teoretycznych i metodologicznych. Redakcja inicjowała dyskusje wśród ekonomistów, socjologów, teoretyków i praktyków statystyki. Szczególną wagę przywiązywała do edukacji i popularyzacji wiedzy statystycznej;
-
1972–1988: Przez dwie skrajnie różne dekady: propagandy sukcesu i życia na kredyt, a potem głębokiego kryzysu gospodarczego i stanu wojennego przeprowadził „WS” Stanisław Róg. Czasopismo korzystało z możliwości, jakie dawało otwarcie się na świat w latach 70., i w większym stopniu niż wcześniej integrowało środowisko akademickie ze statystyką publiczną. Zainteresowanie autorów przesuwało się w stronę zagadnień demograficznych, warunków życia ludności, sytuacji społeczno-zawodowej kobiet, usystematyzowania informacji statystycznej i komputeryzacji prac statystycznych;
-
1989–2015: „WS” kierowane przez Tadeusza Walczaka odegrały ważną rolę w mierzeniu się z wyzwaniami, przed którymi stanęła statystyka publiczna w okresie transformacji ustrojowej i akcesji Polski do Unii Europejskiej. Czasopismo stymulowało modernizację i podnoszenie jakości badań, dostosowanie ich metodologii do wymogów gospodarki rynkowej i zapewnianie spójności ze statystyką międzynarodową. Jednocześnie miesięcznik ukształtował swoją tożsamość jako czasopismo naukowe, co zostało przypieczętowane dołączeniem Polskiego Towarzystwa Statystycznego jako współwydawcy;
-
2016–2026: Nowa strategia rozwoju „WS”, opracowana przez Kolegium Redakcyjne pod przewodnictwem Marka Cierpiał-Wolana, zakładała wzmocnienie naukowego profilu czasopisma i zwiększenie jego oddziaływania poza środowiskiem krajowym. Redakcja dołożyła starań, aby zachować standardy międzynarodowe, oraz zaprosiła do współpracy ekspertów z zagranicy. Drugim językiem publikacji obok polskiego stał się angielski, a czasopismo zyskało podtytuł „The Polish Statistician”. Szeroki zakres tematyczny i ścisły związek ze statystyką publiczną zostały podtrzymane. Podjęte działania zaowocowały nie tylko wysoką pozycją w wykazie czasopism MNiSW, lecz także przyjęciem do Web of Science, jednej z dwóch najbardziej liczących się baz na świecie.
